Cuốn “Lý lịch sự vụ” là một tư liệu Hán Nôm cực kỳ quý hiếm của một người cũng rất đặc biệt: Khoái châu quận công Nguyễn Đức Xuyên. Ông là một trong những người theo phò Nguyễn Ánh từ lúc mới dấy binh ở Gia Định, từng chỉ huy các lực lượng cấm binh, thủy binh, tượng binh lập nhiều chiến công hiển hách. Đến khi đất nước thanh bình, ông tiếp tục được vua Gia Long và Minh Mạng trọng dụng giao cho chức vụ Khâm sai Chưởng Tượng quân lãnh Tượng chính Cai tào vụ (chỉ huy lực lượng tượng binh cả nước kiêm trông coi vận tải thủy và thuế quan), tước quận công.
Có thể nói bản Lý lịch sự vụ này là một nguồn tư liệu
hết sức phong phú về triều Nguyễn trên các lãnh vực quân sự, chính trị, ngoại
giao, vận tải biển, thuế quan… liên tục trong gần nửa thế kỷ, từ lúc Nguyễn Ánh
dấy binh ở Gia Định cho đến đầu thời Minh Mạng. Tuy là một tập nhật ký công vụ,
nhưng trong tác phẩm vẫn có nhiều đoạn mô tả sinh động, hấp dẫn về các trận
đánh lớn, về chuyện đối đầu giữa các nhân vật lịch sử, kể cả những chi tiết rất
đời thường như chuyện chia chác tiền bạc, phẩm vật ban thưởng… vốn ít được sử
sách quan phương đề cập.
Phát triển bởi Lạc Việt